Kierowcy planujący podróż za granicę, muszą pamiętać o wniesieniu opłaty za korzystanie z dróg ekspresowych i autostrad. W krajach europejskich obowiązuje system winiet, niegdyś funkcjonujących w postaci naklejki na szybę, dziś coraz częściej przybierających postać e-winiety. Opłatę drogową można wnieść jeszcze przed wyjazdem, wykupując winietę przez Internet. Kierowcy poruszający się po płatnych odcinkach dróg bez ważnej winiety, narażają się na grzywnę. Mandat za brak winiety może wynieść od kilkuset złotych do kilku tysięcy złotych.
Kiedy kierowca zapłaci mandat za brak winiety?
Jeśli w danym kraju obowiązuje system winiet, a kierowca nie wniesie opłaty, grozi mu mandat. Grzywnę może nałożyć funkcjonariusz podczas kontroli drogowej, jednak coraz częściej brak winiety rejestruje system kamer zamontowanych na płatnych odcinkach tras. W przypadku wykrycia naruszenia, wezwanie do zapłaty wysyłane jest pocztą.
Brak ważnej winiety to nie jedyny powód wystawienia mandatu, kierowca może zapłacić karę, gdy podczas kupowania winiety poda nieprawidłowy numer rejestracyjny lub kraj rejestracji czy wybierze niewłaściwą kategorię pojazdu (typ pojazdu). Mandat dostanie też kierowca podróżujący z winietą, która utraciła ważność.
Ile wynosi mandat za brak ważnej winiety?
Kwoty mandatów za brak winiety różnią się w poszczególnych krajach, ponieważ każde państwo ma własne procedury i przepisy. Oto zestawienie kar finansowych za jazdę bez winiety w europejskich krajach:
- Czechy – maksymalna kwota mandatu wynosi 20 000 CZK (ok. 3 500 zł),
- Słowacja – od 150 do 500 EUR (ok. 640 -2 100 zł),
- Słowenia – 300 -8 00 EUR (ok. 1 280 – 3 430 zł),
- Austria – kara zastępcza w wysokości 120 EUR (ok. 514 zł) lub kara nawet do 3 000 EUR (ok. 12 850 zł),
- Rumunia – do 9 500 RON (ok. 7 700 zł),
- Węgry – 26 640 – 91 780 HUF (ok. 282 – 972 zł),
- Bułgaria – 70 – 300 BGN (ok. 153 – 650 zł),
- Szwajcaria – 200 CHF (ok. 929 zł).
Ważne! W niektórych krajach kierowca zapłaci niższą karę, jeśli zdecyduje się opłacić mandat od razu. W wielu przypadkach nie kończy się tylko na grzywnie, niezbędny jest natychmiastowy zakup winiety. Niestety zdarza się, że kara nakładana jest za każdy stwierdzony przejazd bez winiety.
Co jeszcze grozi za brak e-winiety w poszczególnych krajach europejskich?
Za brak winiety grozi przede wszystkim kara finansowa. Jeśli kierowca nie zapłaci mandatu, grozi mu wszczęcie postępowania administracyjnego, co z kolei prowadzi do wzrostu kary (w Austrii do nawet 3 000 EUR). Zagraniczne organy mogą dochodzić od polskich kierowców zapłaty mandatu, a jeśli ten ignoruje wezwania, grozi mu windykacja (sprawa trafia do odpowiedniej instytucji) i konieczność pokrycia kosztów egzekucji.
Pamiętaj! Nie myśl, że brak opłaty za przejazd drogami europejskimi nie zostanie zauważony. W większości państw obowiązują e-winiety, a ich kontrola odbywa się poprzez zamontowane na trasach kamery. Sczytują one numery rejestracyjne i porównują z bazą wykupionych winiet. Jeśli jej zakup nie został odnotowany, stwierdzane jest wykroczenie. Mandat zostanie wysłany na adres właściciela pojazdu. Na zawiadomieniu znajdziesz szczegóły wykroczenia, a także informacje na temat kary (wysokość grzywny, termin płatności, numer konta itp.).
Jak uniknąć mandaty za brak winiety?
Wyjeżdżając za granicę, pamiętaj o obowiązku posiadania winiety – to jedyny sposób na uniknięcie grzywny. Sprawdź więc, czy trasy, którymi będziesz podróżować są płatne. Jeszcze przed wyjazdem możesz zakupić winietę, czyli wnieść opłatę za korzystanie z autostrady czy drogi ekspresowej. Zakup winiety online jest wygodny i bezpieczny – nie musisz drukować potwierdzenia, jednak na wypadek kontroli warto mieć je w formie elektronicznej (np. w telefonie).
Jeśli nie chcesz kupować winiety przez Internet, możesz nabyć ją stacjonarnie:
- na stacjach benzynowych,
- na przejściach granicznych,
- w samoobsługowych kioskach,
- na poczcie.
Za winietę możesz zapłacić kartą lub gotówką. Warto pamiętać, że należność musisz uregulować, zanim wjedziesz na płatny odcinek trasy. Nie możesz dokonać opłaty, gdy już przejedziesz jakiś fragment autostrady, ponieważ winieta nie działa wstecz. Przejechanie bez winiety nawet krótkiego odcinka oznacza wykroczenie, za które otrzymasz mandat.
Jak działa e-winieta?
Winieta przypisana jest do tablic rejestracyjnych pojazdu, które są odczytywane przez kamery umieszczone na płatnych odcinkach tras. Odczytany numer jest sprawdzany w systemie, jeśli weryfikacja się nie powiedzie (okaże się, że nie ma na niego wykupionej winiety), odnotowane jest wykroczenie i wystawiony mandat.
- Kierowca kupuje e-winietę (podaje numer rejestracyjny, kraj rejestracji, kategorię pojazdu, rodzaj winiety, np. winieta roczna, miesięczna).
- Dane trafiają do systemu – numer rejestracyjny zostaje zapisany w bazie pojazdów uprawnionych do korzystania z płatnych dróg.
- Kamery sprawdzają przejeżdżające pojazdy – odczytują numer rejestracyjny i porównują z bazą danych.
- Stwierdzenie braku należności za przejazd oznacza wystawienie mandatu.
E-winieta zastąpiła tradycyjną winietę w formie naklejki na szybę.
Po jakim czasie przychodzi mandat za brak winiety?
Mandat za brak winiety nie przychodzi od razu, zazwyczaj upływają 2-4 tygodnie zanim kierowca dostanie zawiadomienie o wykroczeniu. Może się jednak zdarzyć, że zawiadomienie dotrze po kilku miesiącach.
Od czego zależy czas doręczenia mandatu za brak winiety?
- Ustalenia tożsamości, danych kierowcy,
- wymiany danych między państwami,
- przygotowania i wysyłki korespondencji,
- ilości spraw – obciążenia administracyjnego (np. w sezonie wakacyjnym).
Czy od mandatu za brak winiety można się odwołać?
Jeśli uważasz, że mandat wystawiono niesłusznie, możesz złożyć odwołanie. W większości krajów europejskich wprowadzono procedurę odwoławczą, która umożliwia kierowcy przedstawienie swojego stanowiska, argumentów i dowodów.
Najczęstsze podstawy odwołania:
- winieta wykupiona, ale system jej nie wykrył (błąd systemu) – warto zachować potwierdzenie zakupu,
- błąd przy zakupie winiety (literówka),
- wjazd na płatną drogę przed rozpoczęciem ważności winiety,
- zwolnienie pojazdu z opłaty drogowej.
Ważne! Jeśli nie kupiłeś winiety, Twoje odwołanie jest bezzasadne i nie będzie uwzględnione. Najczęstszym powodem anulowania mandatu jest błąd systemu odczytu tablic rejestracyjnych.
W przypadku odrzucenia odwołania kierowca musi uiścić mandat w terminie. Procedura odwoławcza nie wydłuża terminu płatności, dlatego lepiej zapłacić mandat, nawet gdy złożono odwołanie.
Na co jeszcze uważać, podróżując za granicę?
Planując wyjazd, musisz kupić winietę, a także zadbać o obowiązkowe wyposażenie samochodu. Warto sprawdzić, jakie elementy są wymagane w danym kraju, w razie kontroli unikniesz niepotrzebnych problemów. Koniecznie zapoznaj się z najważniejszymi przepisami drogowymi i wykroczeniami, za które nakładane są wysokie grzywny. Najczęściej kara dotyczy:
- przekroczenia prędkości – poznaj limity na drogach europejskich,
- jazdy pod wpływem alkoholu lub innych środków odurzających – przeczytaj, jaki jest dopuszczalny limit alkoholu,
- braku wymaganych dokumentów – musisz mieć ze sobą ważny dokument tożsamości (dowód osobisty, paszport), dowód rejestracyjny z ważnym badaniem technicznym, polisę OC lub Zieloną Kartę,
- jazdy bez zapiętych pasów,
- korzystania podczas jazdy z telefonu,
- nieprawidłowego przewożenia dzieci,
- przejazdu na czerwonym świetle.
Każdy kraj ma swój własny taryfikator mandatów, dzięki któremu poznasz aktualne stawki mandatów za poszczególne wykroczenia. Dobrze jest zapoznać się z nim, organizując wypad własnym autem.

